കോവിഡു കാലത്തെ ബ്ലാക്ക്മാൻ അഥവാ മാസ്സ് ഹിസ്റ്റീരിയ

59
10 Strangest Mass Hysterias | HowStuffWorks

Jostin Francis

കോവിഡു കാലത്തെ ബ്ലാക്ക്മാൻ.

കൊവിഡ് 19 പ്രതിരോധപ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഭാഗമായി ഏർപ്പെടുത്തിയ ലോക്ഡൗണിന്റെ സാഹചര്യത്തിൽ ലോകത്തെല്ലായിടത്തുമെന്ന പോലെ കേരളത്തിലും ജനങ്ങൾ വീടുകളിൽ തന്നെ കഴിയുകയാണ്. മറ്റ് വിനോദങ്ങൾക്കൊന്നും സാഹചര്യമില്ലാതെ വീടുകളിൽ തന്നെ കഴിയുന്നവർ, ഏതെങ്കിലും തരത്തിൽ ക്വാറന്റെയിനിലിരിക്കുന്നവർ, ഇവർക്കിടയിലൊക്കെ ഇപ്പോൾ വിവിധ തരത്തിൽ ഭീതിയുളവാക്കുന്ന വാർത്തകൾ വ്യാപകമായി പ്രചരിപ്പിക്കപ്പെടുകയാണ്. അടുത്തിടെ ഉണ്ടായ സംഭവമാണ് കേരളത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ ബ്ലാക്ക്മാൻ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു എന്ന തരത്തിലുള്ള വാർത്തകൾ. ഇതിന്റെ പിന്നിലെ മനഃശാസ്ത്രമെന്ത്? ചരിത്രത്തിലെ ഇത്തരം വാർത്തകൾ എന്തൊക്കെയാണ്? ജനങ്ങളിൽ ഇത് ഏത് തരത്തിലുള്ള പ്രതികരണമാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്?
മാസ്സ് ഹിസ്റ്റീരിയ/ എപ്പിഡെമിക് ഹിസ്റ്റീരിയ ഒരു പകർച്ചവ്യാധിയുടെയോ, പ്രകൃതിദുരന്തത്തിന്റെയോ അവസരത്തിൽ ജനങ്ങൾ പ്രതിസന്ധിയിലായിരിക്കുന്ന ഘട്ടത്തിൽ ആളുകളിൽ പരിഭ്രാന്തി പരത്തുന്ന രീതിയിൽ തെറ്റായ വാർത്തകൾ പെട്ടെന്ന് പ്രചരിപ്പിക്കപ്പെടുക. അതിനു ശേഷം ഒരു കൂട്ടം ആളുകൾ വിചിത്രമായി പെരുമാറുക, അല്ലെങ്കിൽ ഇല്ലാത്ത ഒരസുഖം ഉണ്ടെന്ന് കുറെ ആളുകൾ വിശ്വസിക്കുകയും അതിനനുസരിച്ച് പെരുമാറുകയും ചെയ്യുക. ഈ അവസ്ഥയെ സൈക്യാട്രിയിൽ വിളിക്കുന്നത് മാസ്ഹിസ്റ്റീരിയ അല്ലെങ്കിൽ എപ്പിഡെമിക് ഹിസ്റ്റീരിയ എന്നാണ്.

തെറ്റായ ധാരണകളോ മാനസിക വിഭ്രാന്തിയോ വലിയൊരു കൂട്ടം ആളുകളിലേക്ക് പെട്ടെന്ന് ഒരു പകർച്ചവ്യാധിപോലെ പടർന്നുപിടിക്കുന്നതാണിത്. പ്രത്യേകിച്ച് പ്രശ്‌നങ്ങളൊന്നുമില്ലെങ്കിലും ഇതിനെ കുറിച്ചുള്ള വാർത്തകൾ ജനങ്ങളിൽ പെട്ടെന്ന് പടർന്ന് പിടിക്കും. ഇത് പകർച്ചവ്യാധിയുടെ സമയത്ത് മാത്രമല്ല മറ്റ് നിരവധി അവസരങ്ങളിലും ഇത്തരത്തിൽ ജനങ്ങൾ പ്രതിസന്ധിയിലായിരിക്കുന്ന കാലത്ത് ഇതുപോലുള്ള വാർത്തകളുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. ജനങ്ങളുടെ മാനസിക അവസ്ഥയെ മുതലെടുക്കുന്നു.


പ്രതിസന്ധിയിലകപ്പെട്ട ഒരു സമൂഹത്തിന് പ്രശ്‌നങ്ങളെ യാഥാർത്ഥ്യ ബോധത്തോടെ അഭിമുഖീകരിക്കാനുള്ള കഴിവ് വളരെ കുറവായിരിക്കും. അതുപോലെ തന്നെ വളരെ ശാന്തമായി ആ പ്രതിസന്ധിയോട് പ്രതികരിക്കാനുള്ള കഴിവും കുറവായിരിക്കും. അത്തരത്തിലുള്ള ജനങ്ങൾക്ക് അമിത ഉത്കണ്ഠയുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ, വിഷാദം, മാനസിക പിരിമുറുക്കം എന്നിവയുണ്ടാകും. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പ്രതിസന്ധിയനുഭവിക്കുന്ന ആ സമൂഹത്തിന് ഒരു കാര്യത്തെ യാഥാർത്ഥ്യബോധത്തോടുകൂടി അഭിമുഖീകരിക്കാനുള്ള കഴിവ് പരിമിതമായിരിക്കും. ആ സമയത്താണ് ആളുകളിൽ ഭയം ജനിപ്പിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള വാർത്തകൾ കൂടുതലായും പ്രചരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നത്… ഒരു കൂട്ടം ആളുകൾ വിചിത്രമായി പെരുമാറുക, പുതിയ തരം രോഗങ്ങളെ കുറിച്ച് പ്രചരിപ്പിക്കുക, നിലവിലുള്ള രോഗത്തിന് പുതിയ ലക്ഷണങ്ങളുണ്ടെന്നതുപോലെ പെരുമാറുക. ഇതെല്ലാം മാസ്സ് ഹിസ്റ്റീരിയയിൽ റിപ്പോർട്ടു ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.. പ്രതിസന്ധിഘട്ടങ്ങളിൽ യഥാർത്ഥ്യബോധത്തോടുകൂടി പ്രശ്‌നങ്ങളെ അഭിമുഖീകരിക്കാനുള്ള മനുഷ്യന്റെ പരിമിതമായ കഴിവിനെ മുതലെടുത്താണ് ഇത്തരം പ്രചരണങ്ങൾക്ക് വ്യാപ്തി ലഭിക്കുന്നത്

ജൂൺ ബഗ്എപ്പിഡെമിക് – 1962 ഉം മണ്ടേല എഫക്ടും ചരിത്രത്തിൽ മാസ്സ്ഹിസ്റ്റീരിയുടെ ഏറ്റവും വലിയൊരു ഉദാഹരണമാണ് ‘ജൂൺ ബഗ് എപ്പിഡെമിക് 1962ഉം, മണ്ടേല എഫക്ടും’.1962ൽ അമേരിക്കയിലെ ഒരു വസ്ത്രശാലയിൽ നടന്ന സംഭവമാണ് ജൂൺബഗ് എപ്പിഡെമിക് . ഈ ടെക്‌സ്റ്റൈൽ ഫാക്ടറിയിലെ 60 ജീവനക്കാർക്ക് ഒരു വൈറസ് രോഗം ബാധിച്ചതുപോലെ അവർ പെരുമാറാൻ തുടങ്ങി. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി ഈ 60 പേരും തലചുറ്റൽ, ഛർദ്ദി തുടങ്ങിയ നിരവധി ലക്ഷണങ്ങൾ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ തുടങ്ങി. അവിടെയുള്ള മൂട്ടകളിൽ നിന്ന് ഒരു വൈറസ് അവരിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചതായിട്ടാണ് തൊഴിലാളികൾ പറഞ്ഞിരുന്നത്. പക്ഷെ നിരവധി ശാസ്ത്രജ്ഞന്മാരും ആരോഗ്യ വിദഗ്ധരും ഫാക്ടറിയിലെത്തി പരിശോധിച്ചിട്ടും അവിടെ അങ്ങനെയൊരു വൈറസ് വ്യാപനം കണ്ടെത്താൻ കഴിഞ്ഞില്ല. പക്ഷെ തൊഴിലാളികളെല്ലാം ഈ ലക്ഷണങ്ങൾ ഉള്ളതുപോലെ പെരുമാറുകയും ചെയ്തു. എങ്ങനെയാണ് ഈ വൈറസ് മൂട്ടകളിൽ നിന്ന് വന്നതെന്ന് തൊഴിലാളികളിൽ ആർക്കും വിശദീകരിക്കാനും കഴിഞ്ഞില്ല. മൂട്ടകളിൽ നിന്നാണ് വൈറസ് വരുന്നതെന്ന് എന്നകാര്യം എങ്ങനെ മനസ്സിലായി എന്നതിനും അത് പറഞ്ഞ തൊഴിലാളികൾക്ക് അറിവുണ്ടായിരുന്നില്ല. പക്ഷെ കുറെ കാലം അവർ അത് തന്നെ വിശ്വസിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു.

മാസ്ഹിസ്റ്റീരിയയുടെ മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് മണ്ടേല എഫക്ട്. എൺപതുകളിൽ ജയിലിലടക്കപ്പെടുകയും പിന്നീട് തൊണ്ണൂറിൽ ജയിൽ മോചിതനാകുകയും 2013 വരെ ജീവിച്ചിരിക്കുകയും ചെയ്ത ലോക നേതാവാണ് നെൽസൺ മണ്ടേല. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തെ കുറിച്ച് 2010ൽ ലോകമാധ്യമങ്ങളിലൂടെയും സോഷ്യൽ മീഡിയകളിലൂടെയും ഒരു വലിയ വാർത്ത പ്രചരിച്ചു. അദ്ദേഹം 1980ൽ ജയിലിൽ വെച്ച് തന്നെ മരണപ്പെട്ടിരുന്നു എന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശവസംസ്‌കാരം നടത്തപ്പെട്ടു എന്നുമായിരുന്ന ആ വാർത്ത. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശവസംസ്‌കാരത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ അന്ന് തന്നെ മാധ്യമങ്ങളിൽ വന്നിരുന്നു എന്നും വാർത്തകൾ പ്രചരിച്ചു. ഇപ്പോഴുള്ളത് യഥാർത്ഥ മണ്ടേലയല്ലെന്നും വാർത്തകൾ വന്നു. നിരവധിയാളുകൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശവസംസ്‌കാര ചടങ്ങുകൾ ടിവിയിലൂടെ കണ്ടിരുന്നതായി മൊഴികൊടുക്കാനും തുടങ്ങി. പത്രങ്ങളിൽ അതിന്റെ വാർത്തകൾ വായിച്ചിരുന്നതായി നിരവധിയാളുകൾ പറഞ്ഞുതുടങ്ങി. ആ വാർത്തകൾ പിന്നീട് മാധ്യമങ്ങൾ പൂഴ്‌ത്തിയതാണെന്നും നെൽസൺ മണ്ടേല യഥാർഥത്തിൽ എൺപതിൽ ജയിലിൽ വെച്ച് മരിച്ചിരുന്നതായും വലിയൊരു വിഭാഗം ആളുകൾ വിശ്വസിച്ചു. പക്ഷെ ഈ വാർത്തകൾ പുറത്ത് വന്ന 2010ൽ നെൽസൺ മണ്ടേല ജീവനോടെയുണ്ടായിരുന്നു എന്നതാണ് വാസ്തവം. പക്ഷെ ഒരു കൂട്ടം ആളുകൾ അദ്ദേഹം മരിച്ചതായി വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതായിരുന്നു മണ്ടേല എഫക്ട്. പിന്നീട് 2013ലാണ് മണ്ടേല മരിക്കുന്നത്.

ഒരാളുടെ തെറ്റിദ്ധാരണ ഒരു കൂട്ടം ആളുകൾക്കിടയിൽ പ്രചാരം നേടുന്നത് എങ്ങനെയാണ്?
മണ്ടേല എഫക്ടിലും ജൂൺ ബഗ് എപ്പിഡെമികിലും സംഭവിച്ചതു തന്നെയാണ് ബ്ലാക്ക്മാൻ കഥകളിലും സംഭവിച്ചിട്ടുള്ളത്. ഒരു വ്യക്തിക്കുണ്ടായ തെറ്റിദ്ധാരണ കുറെയധികം ആളുകളിലേക്ക് പെട്ടെന്ന് പടരുകയാണ് ചെയ്തത്. ആളുകൾ അതിനനുസരിച്ച് പെരുമാറാനും തുടങ്ങി. നിലവിൽ ലോക്ഡൗൺ കാരണം എല്ലായിടത്തും നിശ്ശബ്ദതയാണ്. ഈ അവസരത്തിൽ ഏതെങ്കിലും തരത്തിൽ മാനസിക വിഭ്രാന്തിയുള്ള ഒരാളിന് തോന്നിയ മിഥ്യാബോധം അയാൾ ഒരാളോട് പറയുകയും അതൊരു കൂട്ടം ആളുകളിലേക്ക് പടർന്ന് പിടിക്കുകയും ചെയ്തതാവാനാണ് സാധ്യത.. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ തന്നെ ഇതോടൊപ്പം വീഡിയോകളും ചിത്രങ്ങളും വ്യാപകമായി പ്രചരിപ്പിക്കപ്പെട്ടു… കുന്ദംകുളത്തെ സംഭവത്തിൽ ആ ചിത്രങ്ങളും വീഡിയോകളുമെല്ലാം വ്യാജമായിരുന്നു എന്ന് പോലീസ് തന്നെ പിന്നീട് വ്യക്തമാക്കിയതുമാണ്.

എന്നാൽ അത് വ്യാജമാണ്.. തെറ്റാണ്.. എന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞിട്ടും അത് പ്രചരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു മാനസികാവസ്ഥ ചില വ്യക്തികൾക്കെങ്കിലുമുണ്ട്…. ഇത്തരം വാർത്തകൾ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിലൂടെ അവർക്കൊരു ഐഡന്റിറ്റി ലഭിക്കുന്നു എന്നതിൽ അവർ ആനന്ദം കണ്ടെത്തുകയാണ്… ഇതുപോലുള്ള പ്രതിസന്ധി ഘട്ടങ്ങളിൽ ഇത്തരം മാനസികാവസ്ഥയുള്ളവർ വളരെ ആക്ടീവായി ഈ വാർത്തകൾ പ്രചരിപ്പിച്ച് അവർ തിരിച്ചറിയപ്പെടുന്നതിൽ ആനന്ദം കണ്ടെത്തും. ഇവരേപ്പോലുള്ളവരാണ് മാസ്ഹിസ്റ്റീരയുടെ വ്യാപനത്തിന് ഏറ്റവും വലിയ പങ്ക് വഹിക്കുന്നതെന്നു കാണാം…

ആധികാരികമായതിനെ മാത്രം ആശ്രയിക്കുക, ടെൻഷൻ കുറക്കുക
ഇപ്പോൾ കൊവിഡ് 19നിന്റെ ഈ ഘട്ടത്തിൽ ആളുകൾ വളരെയേറെ ഭീതിയിലാണ്. പലരും ജന്മനാ തന്നെ അമിത ഉത്കണ്ഠയും വിഷാദവുമൊക്കെ വരാനുള്ള ജനിതക സാധ്യത പേറുന്നവരാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഇതുപോലൊരു സൈക്കോ – സോഷ്യൽ സ്ട്രെസ്സിന്റെ സാഹചര്യം വരുമ്പോൾ അവരിൽ മാനസിക പിരിമുറുക്കം വളരെക്കൂടുതലായിരിക്കും… ആ സമയത്ത് ഇത്തരം കിംവദന്തികൾ സമൂഹത്തിലേക്ക് പ്രചരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ അതൊരു മാസ്ഹിസ്റ്റീരിയയുടെ സ്വഭാവമാർജ്ജിച്ചേക്കാം… ഇതോടെ കാര്യങ്ങൾ തിരിച്ചറിയാനും വിവേചനബുദ്ധിയോടെ പെരുമാറാനുമുള്ള സമൂഹത്തിന്റെ കഴിവിനെ ഇത് പ്രതികൂലമായി ബാധിച്ചുതുടങ്ങും…സമൂഹത്തിന് മുന്നിൽ ഇത്തരം കിംവദന്തികൾ ചിത്രങ്ങളായും വാർത്തകളായും കറങ്ങിത്തുടങ്ങും.. ഇതോടെ കാര്യങ്ങൾ ഗുരുതരമാകും.

ഇതിനെ മറികടക്കാൻ നമ്മൾ ചെയ്യേണ്ടത് കൃത്യമായ ആധികാരികമായ സോഴ്‌സുകളിൽ നിന്ന് വരുന്ന വാർത്തകൾക്ക് മാത്രം ചെവികൊടുക്കുക.ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെയും സർക്കാരിന്റേയും അറിയിപ്പുകളെ മാത്രം ആശ്രയിക്കുക…..
അതുപോലെ തന്നെ ആധികാരികമല്ലാത്ത വാർത്തകൾ സോഷ്യൽമീഡിയ വഴി നമ്മൾ പ്രചരിപ്പിക്കുകയില്ല എന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തുക.അതുപോലെ തന്നെ ലോക്ഡൗൺ കാരണം വീട്ടിലിരിക്കുന്ന ആളുകളും ക്വാറന്റെയിനിലിരിക്കുന്ന ആളുകളും അവരുടെ മാനസിക സമ്മർദ്ദം കുറക്കാനുള്ള വിനോദങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുക. അതിന് പ്രധാനമായും ചെയ്യേണ്ടത് തുടർച്ചയായി മാധ്യമങ്ങളിൽ കൊവിഡുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് വരുന്ന വാർത്തകളിൽ നിന്ന് അൽപം മാറി നിൽക്കുക. പകരം പുസ്തകം വായിക്കുകയോ ചിത്രത്തുന്നലോ കരകൗശലപ്പണികളോ പോലുള്ള വിനോദങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുകയോ ചെയ്യാം.

Advertisements